Schengen'de "Güvenilir Kişi" Dönemi: Türk Vatandaşlarına 5 Yıla Kadar Vize Kapısı Aralanıyor

Schengen vizesi, Türkiye'den yurt dışına çıkmak isteyenlerin son yıllardaki en büyük gündem maddelerinden biri. Randevu bulmakta yaşanan zorluklar, artan ret oranları ve kısa süreli vizeler nedeniyle aynı kişilerin yıl içinde defalarca başvurmak zorunda kalması, hem vatandaşları hem de konsoloslukları yoruyor. Temmuz ayının ortasında Brüksel kaynaklı gelen yeni haber ise bu tabloyu değiştirebilecek nitelikte: "güvenilir kişi" modeli.

"Güvenilir Kişi" Modeli Nedir?

Türk vatandaşlarının uzun süredir yaşadığı Schengen vizesi sorununun çözümüne yönelik gündeme gelen bu formülde, "güvenilir kişiler" olarak belirlenen bazı gruplara önce 2, ardından 5 yıla kadar Schengen vizesi verilmesi planlanıyor; teknik çalışmaların da bu hafta başlaması bekleniyor. Modelin devreye girmesiyle, sık sık Avrupa'ya seyahat eden vatandaşların her yolculuk öncesinde yeniden evrak toplaması, ücret ödemesi ve randevu beklemesi gerekmeyecek.

Bu adımın arka planında ciddi bir yük var: Türkiye, Çin'in ardından dünyada en fazla Schengen vizesi başvurusu yapan ülke konumunda. Geçen yıl Türkiye'den yapılan Schengen başvurusu sayısı 1 milyonu aşarken, başvuruların yüzde 16,1'i reddedildi; 2014'ten bu yana ret oranı 3 kat arttı.

Kimler Kapsama Girebilecek?

Henüz resmi kriter listesi açıklanmadı; ancak basına yansıyan bilgilere göre öncelikli gruplar şöyle şekilleniyor:

• Borsada işlem gören şirketlerin sahipleri
• İstanbul, Ankara ve İzmir sanayi odalarına üye iş insanları
• Avrupa'da araştırma yapan uzmanlar, akademisyenler ve öğrenciler

Uygulamayla birlikte başvuru sayısında 200 ila 400 bin arasında düşüş öngörülüyor; bu da randevu kapasitesinin ilk kez başvuranlara açılması anlamına geliyor. Sistem, Türkiye ile AB arasında uzun süredir gündemde olan vize serbestisi gerçekleşene kadar kullanılabilecek geçici bir çözüm olarak değerlendiriliyor. Önemli not: Model henüz teknik çalışma aşamasında; bu nedenle mevcut başvurularınızı normal prosedüre göre planlamaya devam etmelisiniz.

Bu Yaz Avrupa'ya Gideceklere: EES'te Yoğunluk Uyarısı

Uzun süreli vize haberi sevindirici olsa da, hâlihazırda vizesi olup bu yaz Avrupa'ya uçacakların bilmesi gereken bir gelişme daha var. AB'nin dijital sınır kayıt sistemi EES, 10 Nisan 2026 itibarıyla tam operasyonel hale geldi ve pasaport damgasının yerini aldı. Ancak geçiş sancılı ilerliyor: Airlines for Europe (A4E), ACI ve IATA, Avrupa Komisyonu Başkanı'na gönderdikleri açık mektupta sistemin yaz aylarında askıya alınmasını talep etti; beş saati aşan kuyrukların uçuş aksamalarına yol açtığı belirtildi. Buna karşılık Avrupa Komisyonu, yaz döneminde yoğunluk yaşanması halinde biyometrik kayıt işlemlerinin ulusal makamlarca geçici olarak askıya alınabileceğini, ancak güvenlik kontrollerinin her durumda süreceğini açıkladı.

Pratik öneri: Yazının yayımlandığı tarih itibarıyla özellikle yoğun havalimanlarında aktarma sürenizi geniş tutun, uçuşunuzdan daha erken havalimanında olun ve EES kaydı için ilk girişte parmak izi ile yüz fotoğrafı vereceğinizi unutmayın.

ETIAS Türk Vatandaşlarını Kapsıyor mu?

Sık karışan bir konu da ETIAS. ETIAS'ın 2026'nın son çeyreğinde yürürlüğe girmesi planlanıyor ve ücreti 20 Euro olarak belirlendi. Ancak bu sistem yalnızca Schengen'e vizesiz giriş hakkı olan ülke vatandaşları için geçerli. Sosyal medyada dolaşan "yeşil pasaportlulara da ETIAS geliyor" iddialarına karşılık, AB'nin Türkiye'deki resmi delegasyonu Türkiye'nin ETIAS kapsamı dışında olduğunu netleştirdi. Yani umuma mahsus (bordo) pasaport sahipleri için Schengen vizesi zorunluluğu aynen sürüyor.

Başvuru Sürecinde Doğru Planlama

Gündem hızla değişirken, dosya hazırlığındaki küçük hatalar ret riskini artırmaya devam ediyor. Ziya Vize olarak başvuru dosyanızın konsolosluk beklentilerine uygun hazırlanması, randevu sürecinin doğru planlanması ve güncel mevzuat değişikliklerinin takibi konusunda danışmanlık sağlıyoruz. Özellikle "güvenilir kişi" modeli gibi yeni uygulamalar netleştikçe, hangi kategoriye girdiğinizi ve nasıl konumlanmanız gerektiğini birlikte değerlendirebiliriz.